Samen bouwen aan waterzuinige wijken van de toekomst


Op 17 april 2026 kwamen bestuurders, overheden, brancheorganisaties en bedrijven uit de water-, bouw- en installatiesector samen in Amersfoort voor de lancering van het manifest Waterzuinige Wijken. (pdf, 1.9 MB) Met dit manifest roepen de meer dan 65 partners van de Bouwtafel Waterzuinige Wijken op tot actie om samen te bouwen aan waterzuinige wijken van de toekomst. Hiermee wil de Bouwtafel werken aan een toekomst waarin water duurzaam wordt gebruikt in nieuwe en gerenoveerde woningen. Tijdens de lancering werd stilgestaan bij waarom waterzuinig bouwen nodig is, hoe maatregelen toegepast kunnen worden, wat er al gebeurt en hoe dit sneller kan.

Urgentie neemt snel toe

De druk op de drinkwatervoorziening groeit. De vraag stijgt, terwijl beschikbare bronnen onder druk staan door droogte, klimaatverandering en vervuiling. Volgens prognoses is er in 2030 jaarlijks 100 miljoen m³ extra drinkwater nodig. Tegelijkertijd bouwen we door aan de woningbouwopgave. In steeds meer regio’s zien we dit terug. Net als bij netcongestie ontstaat er watercongestie: er is te weinig capaciteit om nieuwe woningen en bedrijven aan te sluiten. Dit belemmert ruimtelijke ontwikkeling en economische groei.

Grote besparingskansen in woningen

Een groot deel van het drinkwatergebruik vindt plaats in huis, bijvoorbeeld bij douchen en toiletgebruik. Met waterzuinig sanitair en het hergebruik van regen-, grijs- en zwart water kan het gebruik per woning tot wel 45% omlaag. Waterzuinig bouwen helpt dus niet alleen de drinkwatervoorziening, maar is ook nodig om de woningbouw mogelijk te maken. Oplossingen zijn er al, maar worden nog te weinig toegepast.

Manifest: oproep tot versnelling

Een belangrijk moment tijdens de bijeenkomst was de gezamenlijke ondertekening van het manifest “Ons drinkwater droogt op: voorkom een drinkwatercrisis!”. Met dit manifest roepen de partners bestuurders, volksvertegenwoordigers, kennisinstituten en andere betrokkenen in de water- en bouwketen op om:

  • de uitvoering van drinkwaterbesparing te versnellen
  • duidelijk en toepasbaar beleid te ontwikkelen (zoals een landelijke richtlijn Waterzuinig Wonen)
  • waterbesparing op te nemen in wet- en regelgeving
  • hemelwater (regen en sneeuw) beter te benutten door infiltratie (het in de bodem brengen van water) en hergebruik

De oproep wordt verder onderbouwd in een position paper met de belangrijkste knelpunten en oplossingen.

Samen naar een nieuwe standaard

De partners van de Bouwtafel Waterzuinige Wijken willen waterzuinige woningen de nieuwe standaard maken, in nieuwbouw en renovatie. Met kennis, praktijkvoorbeelden en samenwerking willen zij deze ontwikkeling versnellen. Drinkwater uit de kraan is niet meer vanzelfsprekend. Dit is het moment om door te pakken, voordat watercongestie een rem wordt op woningbouw en ontwikkeling.